Агила Сауран Тараз қаласында дүниеге келіп, осы қалада өскен. Ол Жаңа жыл түні туған. 10 жасынан бастап ертегі жаза бастаған. Қазіргі таңда оның алғашқыдан соңғысына дейін жазылған ертегілері жинақталған бірнеше қалың дәптері бар.

Агила былай деп еске алады:
«Анамның айтуынша, мен кішкентай кезімде табиғатты өте жақсы көретінмін, кейде өз ойыма беріліп, ұзақ уақыт отыратынмын. Ал ойлағаным — ертегілер еді».

Агила әртүрлі елдер туралы ертегілерді үш тілде — қазақ, орыс және ағылшын тілдерінде жазады. Дегенмен, ол ең алдымен қазақ тілінде жазғанды жақсы көреді. Жазушы қазақ халқының мәдениеті өте бай екеніне сенеді және өз тамырымызды ұмытпауымыз керек деп есептейді.

Агиланың алғашқы оқырмандары — оның ата-анасы болды. Әкесі әрдайым жаңа шығармаларын оқып беруін өтінетін. Ал Агила 5-сыныпта оқып жүргенде, әкесі оған шығармаларын баспаға ұсынуға кеңес берген. Әкесінің ақылын тыңдаған Агила ертегілерін «Дружные ребята» газетіне апарады. Кейіннен оның шығармалары қалалық, облыстық және республикалық басылымдарда жарық көре бастайды. Редакциялар үнемі хабарласып, жаңа шығармалар әкелуін сұрап отырған.

Кейінірек Агиланың әкесі кітап шығаруды ұсынды және алғашқы басылымға өзі қаржы салды. Осылайша, Агиланың алғашқы кітабы 18 жасында жарық көрді. Жазушының шығармалары алғаш рет оқырманға жол тартқанда, сыншылар бір ауыздан тараздық жас қыздың болашағынан зор үміт күтетінін айтты. Алайда жас жазушы ең батыл болжамдардың өзін ақтады: 2003 жылы жарық көрген оның алғашқы ертегілер жинағы «Заколдованные сокровища» бірден бірнеше елде зор ықыласпен қабылданды.

Алдымен «А.Т.N.Х.» баспасында «Аманжол и Жылкыбай» ертегісінің неміс тіліндегі нұсқасы жарық көрді. Ондаған мамандар — филологтар, педагогтар, психологтар зерттеген бұл кеңпейілділік туралы тәмсіл арада бірнеше ай өткен соң Германияның мектеп бағдарламасына енгізілді. Онымен қатар «Красавица Аяулым» ертегісіндегі өр мінезді Аяулымның хикаясы да оқулықтарға енді. Мыңдаған неміс балалары Агила арқылы алыстағы шығыс елі — екі мың жылдық тарихы бар ежелгі Тараз қаласы орналасқан Қазақстанды таныды.

Белгілі жазушы әрі аудармашы Герольд Бельгер өз кітабының алғысөзінде былай деп жазды:
«Агила бұл әлемді тек алғыс пен мейірім ғана алға жетелейтінін біледі. Ал зұлымдық пен немқұрайлылық оны құртады. Ол тағы бір шындықты түсінеді: таза ақиқат оттай лаулап жанады. Ол күйдіруі мүмкін, бірақ қиын сәттерде жылу береді. Автормен Арман мен Тыныштық әлемі сырласады. Қуаныштан өзге ештеңе жоқ әлем. Мен Агила Сауранның шынайы дарын жолына нық қадам басқанын сеземін».

Агила Сауран — бүкіл Қазақстандағы жалғыз жас ертегіші. Ол Париждегі халықаралық көрмеге, кейін Марсель қаласында өткен Кітап мерекесіне қатысты. Жас ертегішінің шығармашылығы жоғары бағаланып, оны Франко-еуропалық әдебиет қауымдастығына мүше болуға шақырды.

Агиланың ертегілері неміс, француз, испан, итальян тілдеріне аударылып, Германияның мектеп бағдарламасына енді. Бүгінде неміс оқушылары қазақша күрделі есімдерді оқып, айтуға тырысып жүр.

Агила есімі араб тілінен аударғанда «ақылды» деген мағынаны білдіреді. Ол бұл атауға әбден лайық.

Агила Сауранның ертегілері — өмірдің мәні, адамның тағдыры, ар-намыс пен жанқиярлық туралы терең толғаныстар. Оның ертегі әлемі мейірім мен тазалыққа толы.

Автор туралы:

1. Жұмабай, М. Ағиланың ертегілеріне Еуропа неге елеңдеуде? / М. Жұмабай // Ана тілі. – 2006. – 19 қаңтар (№ 3). – Б. 6.

2. Искакова, М. Умница : сказки 19-летней алматинки А. Сауран вошли в школьную программу Германии // Центр Азии. – 2004. – 26 декабря. – URL: https://centrasia.org/newsA.php?st=1104021540 (дата обращения: 19.02.2026).

3. Сауран Агила. Творческая биография казахстанской писательницы. – URL: https://avtor–welt.ru.gg/%26%231057%3B–%26%231040%3B–%26%231059%3B–%26%231056%3B–%26%231040%3B–%26%231053%3B–––%26%231040%3B%26%231075%3B%26%231080%3B%26%231083%3B%26%231072%3B.htm (дата обращения: 19.02.2026).

4. Мәжитов, Б. Ағиланың әлемі: [жас жазушы Ағила Сауран туралы] / Б. Мәжитов // Ұлан. – 2007. – 3 сәуір. – Б. 8.

Шығармалары: 

1. Сауран, А. Айша биби – символ вечной любви : проза / А. Сауран // Таң-Шолпан. – 2006. – № 2. – С. 156–165.

2. Сауран, А. Ертегілер / А. Сауран ; сурет. Д. Кастеев. – Алматы: Баур, 2006. – 104 б.: сурет.

3. Сауран, А. Заколдованные сокровища : сказки / А. Сауран ; предисл. Г. Бельгер ; худож. А. Азизов. – Алматы: Ол-Жас Баспасы, 2003. – 80 с.: ил.

4. Сауран, А. Сказки / А. Сауран ; худож. Д. Кастеев. – Алматы: Баур, 2006. – 104 с.: ил.

5. Сауран, А. Кездейсоқ Бақыт : [бүгінгі ертегі] / А. Сауран // Ұлан. – 2009. – № 26 (30 маусым). – Б. 18–19.

6. Сауран, А. Раушан гүл туралы ертегі : ертегі / А. Сауран // Балдырған. – 2010. – № 11. – Б. 44–45.

7. Сауран, А. Сиқырлы қазына : ертегі / А. Сауран // Жыл – он екі ай. – 2007. – № 2. – Б. 34–36.